Shkrian Avni Selmani

Teknologjia është bërë pjesë e pandashme e jetës sonë. Çdo ditë përdorim telefona, kompjuterë, makina të mençura, rrjete sociale dhe shërbime që disa dekada më parë as që i imagjinonim. Ajo na e ka lehtësuar jetën, na ka afruar më shumë me botën, por në të njëjtën kohë ka hapur edhe dilema të mëdha për mënyrën si po ndryshojmë si shoqëri dhe si njerëz.

Sot, në tryezat botërore dhe në studiot televizive, zhvillohen debate të shumta për këtë temë. Njëra anë thekson të mirat e arritjeve teknologjike dhe mundësitë që ato sjellin për jetën e njeriut. Ana tjetër ngre shqetësime për rreziqet, pasiguritë dhe të panjohurat që këto zhvillime mund të sjellin, sidomos kur bëhet fjalë për transhumanizmin, i cili ngre pyetje rreth kufijve të njeriut si qenie.

E mira e teknologjisë shihet kudo. Në mjekësi, falë teknologjisë moderne sot diagnostikohen dhe shërohen sëmundje që dikur ishin të pashpresa. Implantet, ndërhyrjet robotike dhe inteligjenca artificiale po shpëtojnë jetë. Në komunikim, teknologjia ka thyer kufijtë, një mesazh arrin në sekonda nga njëra anë e botës në tjetrën. Arsimi është bërë më i qasshëm, librat, kurset dhe dijet tani janë në dispozicion për këdo që ka internet. Edhe jeta e përditshme është më e lehtë, nga pagesat elektronike, deri te pajisjet që kursejnë kohë dhe energji.

Por teknologjia ka edhe anën e saj të errët. Varësia nga pajisjet është bërë problem serioz, sidomos tek të rinjtë. Kalojmë më shumë kohë duke shikuar ekrane sesa duke folur me njëri-tjetrin. Privatësia jonë është gjithnjë e më e rrezikuar, sepse çdo klikim, kërkim apo bisedë mund të ndiqet dhe të shfrytëzohet. Marrëdhëniet njerëzore shpesh dobësohen, sepse përqendrimi te botët virtuale na largon nga realiteti. Ndërkohë, algoritmet e rrjeteve sociale na drejtojnë pa e kuptuar, duke ndikuar tek ajo që lexojmë, besojmë e madje edhe tek mënyra si mendojmë. Frika më e madhe është se robotët dhe inteligjenca artificiale mund të zëvendësojnë shumë profesione, duke e bërë të pasigurt të ardhmen e punës.

Në fund, pyetja nuk është nëse teknologjia është e mirë apo e keqe. Ajo nuk ka moral vetvetiu. Varet nga mënyra si ne e përdorim. Ajo mund të jetë një mjet i fuqishëm për të përmirësuar jetën, por edhe një rrezik i madh nëse i dorëzohemi pa kontroll.

E ardhmja nuk varet vetëm nga sa e fuqishme bëhet teknologjia, por sa të kujdesshëm jemi ne në përdorimin e saj.A.S